Ana İçerik

Bu kitapta siyaset konusu çeşitli yönleriyle (ama tüm yönleriyle değil) incelenmektedir. Kitabı oluşturan 27 bölümün içerikleri izleyen satırlarda gösterilmektedir. Giriş niteliğindeki 1.bölüm: siyaset kavramı ve siyasetin altı eksenli tablosu (siyasal merkez-devlet, siyasal güçler ve pazarlar, sentetik kategoriler, dünya politikası, siyasetin toplumun başka alanlarıyla etkileşimi, tarihsel gelişim ve sistemler), siyaset biliminin gelişimi. 2.-4.bölümler sistemler ya da rejimlerin tarihsel bir perspektifle incelenmesidir. 2.bölüm: geleneksel toplum ve siyaset-devlet, geleneksel çağların siyasal tarih özetleri. 3.bölüm: modern toplum ve siyaset-devlet, rejimler tipolojisi, demokrasi ve anti-demokratik rejimler karşılaştırması. 4.bölüm: gelişme (sosyo-ekonomik, toplumsal-kültürel, siyasal) düzeylerine, sosyo-ekonomik düzenlerine göre modern sistemler, modern çağda uzun dönemlerin siyasal tarih özetleri (Yeniçağ önceli, 1770’lerden 1870’lere, 1875-1914 ve 1914-45 dönemleri, 1945-90 ve 1990 sonrası dönemleri, her birinde dünya sistemi, Batı-Doğu ve Üçüncü Dünya). 5.-8.bölümler siyasal merkez-devletle ilgilidir. 5.bölüm: siyasal merkez-devletim organigramı, iktidar, meşruluk, zor kavramları, geleneksel ve modern toplumların meşruluk formülleri. 6.bölüm: yönetim kavramı, süreci, tarzları ve kriterleri, kamusal alan ve bürokrasi. 7.bölüm: devlet merkezinin unsurları (parlamento, hükümet ve başkan, diktatoryal grup, liderlik, monarşi…) ve işlevleri, kuralsal düzenleme (toplumsal ve devletsel) ve anayasa. 8.bölüm: ordunun işlevleri ve siyasal rolü, askeri müdahalecilik ve etmenleri, Batı, Doğu ve Üçüncü Dünya’da askeri faktör. 9.-16.bölümler ise siyasal güçler, pazarlar ve tutumlarla ilgilidir. 9.bölüm: siyasal partilerin işlevleri, örgüt ve etkinlikleri, sistemleri, siyasal akımlar (sağ-sol ekseninde), parti olgusunun tarihsel gelişimi. 10.bölüm:  iktidar mücadelesi ve sosyo-politik güçler ile bloklar, iktidarı etkileme ve baskı grupları. 11.bölüm: elitler, mekanizmaları, teorileri ve türleri, toplum tiplerine göre elitler. 12.bölüm: ideoloji kavramı (dünya görüşü ve toplum projesi, toplumun ideolojik düzeni, ideolojik politika), ana ideolojiler olarak liberalizm, ulusçuluk, gelenekçilik-muhafazakarlık-otoritarizm, sosyalizm, kemalizm (her birinin tematiği ve gelişimi). 13.bölüm: kamuoyunun aktörleri (oluşturanlar ve izleyici kitle), kamuoyunda tartışılan ülke, toplum ve dünya sorunları. 14.bölüm: katılım ve siyasal katılım, seçim olgusu, seçim sosyolojisi ve seçmen tercihleri, Türkiye’de çok partili dönemde seçimlerin analizi (1946’dan bu yana). 15.bölüm: mobilize politika ve sosyo-politik hareketler, devrim sosyolojisi, geleneksel çağlardan Yeniçağ’a ve modern çağda (liberal, ulusal, sosyalist, yeni) devrimler. 16.bölüm: siyasal tutumlar, kalıcılık ve değişimleri, ekonomik, sosyal ve demografik, toplumsal, kültürel, sosyo-psikolojik, siyasal, zamansal ve mekânsal belirleyicileri.

   17.-20.bölümler dünya politikası ve rejimleriyle ilgilidir. 17.bölüm: dünya sistemi (bütünleşmesi, güçler yapısı) ve tarihsel süreci (Yeniçağ’dan 21.yüzyıl küreselleşmesine), ulus-devlet ile temelindeki uluslaşma ve tarihsel süreçleri. 18.bölüm: ulusal gücün askeri, doğal ve demografik, ekonomik, siyasal, kültürel kaynakları, savaşın tarihi (geleneksel çağlar, Yeniçağ, 19.yüzyıl, iki savaş dönemi, 1945 sonrası). 19.bölüm: iki savaş döneminde Batı ve Doğu, faşizm, komünizm, 1945 sonrası dönem ve Batı demokrasisi. 20.bölüm: Üçüncü Dünya toplumları ve politikası, rejimleri ve otoritarizm/sınırlı demokratikleşme, bölgelerine göre 1945’den bu yana siyasal yaşam (Asya, Ortadoğu, Afrika, Latin Amerika). 21.-27.bölümler siyasetin toplumun başka alanlarıyla ilişkileri üzerinedir. 21.bölüm: toplum teorilerinde siyaset (sosyolojinin öncüleri, marksizm, işlevselcilik-yapısalcılık, davranışçılık, sistem analizi, gelişme teorileri). 22.bölüm: siyasetin ekonomik belirleyicileri olarak teknik ve ekonomik yapı, ekonomik güç, ekonomik gelişme ve vektörleri, ekonomik koşullar ve göstergeleri, ekonomik ve sosyal politikalar ve programlar, sosyo-ekonomik düzen tartışması. 23.bölüm: toplumsal bölünmeler ve sınıf kavramı, marksist sınıf teorisi ve eleştirisi, sınıfların siyaseti, siyasetin sınıfsallığı. 24.bölüm: kültürün analizi, kültür-siyaset etkileşimi, siyasal kültür ve alt-kültürler, Yahudi-Hıristiyan ve İslami geleneklerde ve modern çağda din ve siyaset. 25.bölüm: siyasetle etkileşimi açısından toplumsal organizasyon ve ilişkilerin değişik yönleri (toplumsallaşma, çatışma ve uyuşum, küçük gruplar, kurumlaşma, merkez ve kenar, toplumsal değişim ve değerlilik). 26.bölüm: iklim ve toprak gibi doğal koşulların belirleyiciliği (gelişme, uluslararası politika, rejim ve davranış etkileri), doğal kaynaklar siyaseti (petrol, kömür, orman ve diğerleri), göçebelik. 27.bölüm:  sosyal etmenler ve sorunların siyasete etki kanalları, demografik siyaset, kırsal politika ve kentsel politika, gecekondu politikası, genç-yaşlı ikilemi ve siyasal eğilimler, kadın sosyo-ekonomisi ve politikası. Sonuç bölümünde siyasal incelemede beş eksen ayırtedilmektedir: yapı ve etkinlik olarak siyaset, tarihsel süreç içinde siyaset, sosyal teori çerçevesinde siyaset, siyasal düşünce ve tartışma, teknik siyaset.

Keywords: Siyasal merkez, devlet ve reel iktidar; Siyasal güçler, pazarlar ve tutumlar; Dünya sistemi ve güç politikası; Geleneksel ve modern siyaset-devlet; Demokratik ve anti-demokratik rejimler; Modern çağda dönemler, bölgeler ve sistemler; Siyasetin ekonomik ve sosyal, toplumsal ve kültürel, psikolojik, doğal belirleyicileri